UPI Transactions: 2,000 ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇ ਭੁਗਤਾਨ ’ਤੇ ਲੱਗੇਗਾ 0.4% MDR, ਜਾਣੋ ਕਿਹੜੇ UPI ਲੈਣ-ਦੇਣ ਰਹਿਣਗੇ ਮੁਫ਼ਤ
15 ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ ਨਵਾਂ ਚਾਰਜ ਲਾਗੂ; ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਪੈਸਿਆਂ ਦੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ’ਤੇ ਕੋਈ ਫੀਸ ਨਹੀਂ, ਵੱਡੇ ਵਪਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਲਿਆ ਜਾਵੇਗਾ MDR
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਨੈਸ਼ਨਲ ਪੇਮੈਂਟਸ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ (NPCI) ਨੇ UPI ਰਾਹੀਂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਕੁਝ ਵਪਾਰਕ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਲਈ ਨਵੇਂ Merchant Discount Rate (MDR) ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਨਵੇਂ ਨਿਯਮਾਂ ਤਹਿਤ 2,000 ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇ UPI ਵਪਾਰੀ ਭੁਗਤਾਨ ’ਤੇ 0.4 ਫੀਸਦੀ MDR ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗਾ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਦੀ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀਮਾ 300 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਰੱਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਨਵੀਂ ਵਿਵਸਥਾ 15 ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗੀ।
ਇਸ ਚਾਰਜ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਵਪਾਰੀਆਂ ’ਤੇ ਹੋਵੇਗੀ। ਵੱਡੇ ਰਿਟੇਲਰ, ਆਨਲਾਈਨ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਅਤੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਆਦਿ ਚਾਹੁਣ ਤਾਂ ਇਹ ਖਰਚ ਖੁਦ ਸਹਿਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਵਿੱਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਮੁਤਾਬਕ ਬੈਂਕਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਵਪਾਰੀ MDR ਦਾ ਖਰਚ ਗਾਹਕਾਂ ਤੋਂ ਵਸੂਲ ਨਾ ਕਰਨ। UPI ਐਪ ਪ੍ਰਦਾਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਫੀਸ ਜਾਂ ਲੁਕਵੇਂ ਚਾਰਜ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚਕਾਰ UPI ਲੈਣ-ਦੇਣ ਰਹੇਗਾ ਮੁਫ਼ਤ
ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਵੱਲੋਂ ਦੂਜੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ UPI ਲੈਣ-ਦੇਣ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੁਫ਼ਤ ਰਹਿਣਗੇ। ਰਕਮ ਭਾਵੇਂ ਕਿੰਨੀ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਪੈਸੇ ਭੇਜਣ ਜਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਤੋਂ ਕੋਈ ਟ੍ਰਾਂਜ਼ੈਕਸ਼ਨ ਫੀਸ, ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਫੀਸ ਜਾਂ ਹੋਰ ਚਾਰਜ ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।
2,000 ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦੀ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਵੀ ਮੁਫ਼ਤ
ਵਪਾਰੀ ਨੂੰ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ 2,000 ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦੇ UPI ਭੁਗਤਾਨ ’ਤੇ ਵੀ MDR ਨਹੀਂ ਲੱਗੇਗਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਛੋਟੇ ਵਪਾਰੀਆਂ, ਸਟਰੀਟ ਵੈਂਡਰਾਂ ਅਤੇ ਗੁਆਂਢੀ ਦੁਕਾਨਦਾਰਾਂ ਲਈ ਵੀ ਰਾਹਤ ਜਾਰੀ ਰਹੇਗੀ। ਜਿਹੜੇ ਛੋਟੇ ਵਪਾਰੀ P2PM ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਤਹਿਤ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ 1 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੱਕ UPI QR ਰਾਹੀਂ ਭੁਗਤਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ’ਤੇ ਜ਼ੀਰੋ MDR ਜਾਰੀ ਰਹੇਗਾ।
ਰੇਲ ਟਿਕਟ, ਬੀਮਾ, ਪੈਟਰੋਲ ਅਤੇ ਯੂਟਿਲਿਟੀ ਬਿੱਲਾਂ ’ਤੇ 5 ਰੁਪਏ ਫਲੈਟ ਚਾਰਜ
ਕੁਝ ਖਾਸ ਸੇਵਾਵਾਂ ਲਈ 0.4 ਫੀਸਦੀ ਦੀ ਬਜਾਏ 5 ਰੁਪਏ ਦਾ ਫਲੈਟ MDR ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਰੇਲਵੇ, ਟੈਲੀਕਾਮ, ਬੀਮਾ, ਫਿਊਲ ਅਤੇ ਕੁਝ ਯੂਟਿਲਿਟੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
- ਬੀਮਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ: 2,000 ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇ UPI ਭੁਗਤਾਨ ’ਤੇ 5 ਰੁਪਏ।
- ਪੈਟਰੋਲ ਪੰਪ: 2,000 ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇ ਫਿਊਲ ਭੁਗਤਾਨ ’ਤੇ 5 ਰੁਪਏ MDR।
- ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਬਿੱਲ: 2,000 ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇ ਭੁਗਤਾਨ ’ਤੇ 5 ਰੁਪਏ।
- ਰੇਲਵੇ: 2,000 ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇ UPI ਭੁਗਤਾਨ ’ਤੇ 5 ਰੁਪਏ ਦਾ ਫਲੈਟ MDR।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ MDR ਵਪਾਰੀ ਜਾਂ ਸੇਵਾ ਪ੍ਰਦਾਤਾ ਵੱਲੋਂ ਭਰਿਆ ਜਾਣਾ ਹੈ, ਗਾਹਕ ਵੱਲੋਂ ਨਹੀਂ।
ਕੈਪੀਟਲ ਮਾਰਕੀਟ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਲਈ ਵੱਖਰਾ MDR
ਮਿਊਚੁਅਲ ਫੰਡ, ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਦੀ ਖਰੀਦ, ਸਿਕਿਊਰਿਟੀਜ਼, ਸਟਾਕ ਬ੍ਰੋਕਰਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਨਿਯਮਤ ਕੈਪੀਟਲ ਮਾਰਕੀਟ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ UPI ਲੈਣ-ਦੇਣ ਲਈ 0.02 ਫੀਸਦੀ MDR ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀਮਾ ਵੀ 300 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਹੋਵੇਗੀ।
ਇਹ ਪ੍ਰਬੰਧ ਮਿਊਚੁਅਲ ਫੰਡ ਖਰੀਦਣ, ਇਕਵਿਟੀ ਜਾਂ ਡੈੱਬਟ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਬ੍ਰੋਕਰ ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ UPI ਰਾਹੀਂ ਫੰਡ ਜੋੜਨ ਵਰਗੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ’ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗਾ।
AutoPay ਅਤੇ UPI Mandate ’ਤੇ ਕੋਈ MDR ਨਹੀਂ
UPI ਰਾਹੀਂ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਅਤੇ ਰਿਕਰਿੰਗ ਭੁਗਤਾਨਾਂ ’ਤੇ ਨਵਾਂ MDR ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਬਿਜਲੀ ਬਿੱਲ, OTT ਸਬਸਕ੍ਰਿਪਸ਼ਨ ਅਤੇ ਹੋਰ UPI AutoPay/ਮੈਂਡੇਟ ਆਧਾਰਿਤ ਭੁਗਤਾਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਸਿੱਖਿਆ ਫੀਸ ’ਤੇ ਵੀ ਰਾਹਤ
ਸਕੂਲਾਂ ਦੀ ਫੀਸ, ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਫੀਸ ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਗਤ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਫੀਸ ਵਰਗੇ ਸਿੱਖਿਆ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਭੁਗਤਾਨਾਂ ਲਈ ਵੀ ਵੱਖਰੀ ਦਰ ਜਾਂ ਫਲੈਟ-ਫੀਸ ਵਿਵਸਥਾ ਹੋਵੇਗੀ। 2,000 ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦੇ ਸਿੱਖਿਆ ਭੁਗਤਾਨ ’ਤੇ MDR ਨਹੀਂ ਲੱਗੇਗਾ।
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਵੇਂ MDR ਪ੍ਰਬੰਧ ਦਾ ਮੁੱਖ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵੱਡੇ Person-to-Merchant (P2M) UPI ਲੈਣ-ਦੇਣ ’ਤੇ ਪਵੇਗਾ, ਜਦਕਿ ਵਿਅਕਤੀ-ਤੋਂ-ਵਿਅਕਤੀ ਭੁਗਤਾਨ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਵਪਾਰੀਆਂ ਲਈ ਜ਼ੀਰੋ-MDR ਵਿਵਸਥਾ ਜਾਰੀ ਰਹੇਗੀ।
